Kruszwickie Władze

I. Nadgoplański Zespół Folklorystyczny

... Oj zagraj, że mi do ucha
I nie patrzaj, żem koniucha
Siwa owca, koń cisawy
Nie masz ziemi nad Kujawy ...

Tak o Kujawach, ziemi naszych przodków śpiewa Nadgoplański Zespół Folklorystyczny z Kruszwicy. Zespół ten już od wielu lat rozpowszechnia folklor kujawski nie tylko w obrębie Kruszwicy, ale i poza jej graniami.

Nadgoplański Zespół Folklorystyczny powstał w 1978 roku z inicjatywy przewodniczącej Koła Gospodyń-Grodztwo Genowefy Pindel. Na początku swego istnienia zespół był typową grupą śpiewaczą, skupiał dwadzieścia kobiet. Członkinie zespołu śpiewu uczył organista ze wsi Kościeszki, Ryszard Turaj. Pierwotnie zespół miał w swoim repertuarze piosenki z różnych regionów Polski. Od 1982 r. do zespołu zaczęli przybywać nowi członkowie, głównie młodzież męska, dzięki czemu utworzono grupę taneczną. Po czterech latach zespół mógł już poszczycić się swoją kapelą. Od 1983 r. do 1987 r. instruktorem grupy był Eugeniusz Rejman z Mątew, który ukierunkował charakter zespołu na typowo kujawski, wprowadził pieśni i tańce tego regionu oraz inscenizację kujawskiej "kozy". Od 1985 r. do chwili obecnej corocznie zespół urządza tradycyjny obchód "kozy" w Kruszwicy. Zespół jest trzypokoleniowy. Od 1987 r. Nadgoplański Zespół Folklorystyczny prowadzi Zenon Czajkowski, który jest kontynuatorem kierunku wytyczonego przez Eugeniusza Rejmana.

Nadgoplański Zespół Folklorystyczny występuje na wielu festiwalach, koncertach, przeglądach i konkursach na terenie całego kraju, zdobywając zaszczytne miejsca i wyróżnienia. Jest wysoko oceniany za autentyczność wykonania, opracowanie artystyczne i stylizację, bogaty repertuar pieśni kujawskich oraz zestaw strojów do prezentowanych obrzędów.

Zespół skupia w swym kręgu ludzi, którym przyświeca wspólny cel - troska o pielęgnowanie i kultywowanie kujawskiej kultury, aby bezcenna tradycja nie zaginęła, ale przetrwała i świadczyła o tożsamości oraz wyjątkowości regionu.

II. Zespół Regionalny "Kujawy" w Sławsku Wielkim

Zespół Regionalny "Kujawy" powstał w Sławsku Wielkim koło Kruszwicy w 1965 r. za sprawą Marii Patyk. Początkowo składał się z 26 śpiewających kobiet. Z upływem lat do zespołu dołączyli mężczyźni. Wspólnie śpiewano pieśni zapomniane już najczęściej, a przechowywane jedynie w pamięci najstarszych członków grupy. Zespół ma charakter grupy niestylizowanej, wyłącznie śpiewaczej, jednogłosowej. Posiada bogaty repertuar związany z Kujawami zachodnimi i piękne haftowane stroje. Dla ożywienia i wzbogacenia występów wprowadzono z czasem tańce w prostych układach w wykonaniu dzieci ze szkoły podstawowej w Sławsku Wielkim, w której budynku odbywały się wszelkie próby i zajęcia zespołu. Kilkukrotnie opracowywano i inscenizowano "wesele kujawskie". Wystawiano także zwyczaj "podkoziołka" i "wyzwoliny kosiarza'.
W 1985 r. utworzono dziecięcą grupę taneczną, którą od początku prowadził Czesław Wiśniewski. Od kilku lat "Młodzi Kujawiacy" występują samodzielnie wraz z kapelą na koncertach i przeglądach.

Na uwagę zasługuje fakt, że działalność zespołu zaowocowała wieloma inicjatywami - zorganizowano kilka kursów haftu kujawskiego, powstało koło hafciarskie, wykonano hafty do strojów kobiecych, utworzono w szkole w Sławku Wielkim Izbę Regionalną, w sąsiednich Kobylnikach w przedszkolu wprowadza się dzieci w świat folkloru, w Grodztwie powstał Nadgoplański Zespół Folklorystyczny.

Działalność zespołu przyczyniła się do rozbudzenia regionalizmu, poczucia przynależności do określonej grupy etnograficznej. W Sławsku Wielkim świadomie kultywuje się tradycje folklorystyczne regionu i przekazuje umiłowanie tego regionu młodszemu pokoleniu, by wypracować w młodych mieszkańcach wsi poczucie dumy i godności z tego, że pochodzi się z Kujaw i zna się tradycyjne obrzędy i zwyczaje, pieśni oraz tańce swojego regionu.